Του Μανώλη Κοττάκη
Μία εβδομάδα μετά το μπλακάουτ στο FIR Aθηνών το κράτος δεν έχει δώσει επισήμως εξηγήσεις για τις αιτίες που οδήγησαν στο να «πέσουν» ξαφνικά το πρωινό της περασμένης Κυριακής όλες οι συχνότητες και να χάσουν τις επικοινωνίες τους με τους πύργους ελέγχου των αεροδρομίων οι πιλότοι των πολιτικών αεροσκαφών που ήταν στον αέρα.
Το μόνο επίσημο που έχουμε είναι η αρχική ανακοίνωση της ΥΠΑ, που απέδωσε το πρόβλημα σε παρατεταμένες παρεμβολές τρίτων χωρίς να τους κατονομάζει και τη δήλωση ενός ανώτατου στελέχους της ότι αυτές εξαφανίστηκαν με έναν τρόπο μαγικό κατά τις 5 το απόγευμα.
Από νωρίς το πρωί της Κυριακής κυκλοφόρησαν σε ανώτατα κλιμάκια του στρατεύματος πληροφορίες για το τι ενδεχομένως είχε συμβεί και ποιοι «κατέβασαν» τους διακόπτες, αλλά σε ευθείες ερωτήσεις μας ανώτεροι αξιωματούχοι της Πολιτείας απάντησαν ότι δεν διαθέτουν «βέβαιες πληροφορίες».
Στην ουσία απέφυγαν να μας απαντήσουν.
Στην ίδια γραμμή κινήθηκε και η Εθνική Επιτροπή Κυβερνοασφάλειας, που προσπάθησε στο παρασκήνιο να υποβαθμίσει τις καταγγελίες της ΥΠΑ για παρεμβολές και μάλλον την υποχρέωση να τις ανακαλέσει με νεότερη ανακοίνωση.
Με όσα, άλλωστε, είπε δημοσίως το μέλος της καθηγητής αμερικανικού πανεπιστημίου, κ. Μπλέτσας («ξέρουμε αλλά και δεν ξέρουμε»), προς αυτό κατατείνουν.
Λυπούμεθα αλλά δεν μπορούμε να σας ενημερώσουμε τι μάθαμε και τι ρωτήσαμε, γιατί οι πληροφορίες μας ανάγονται στον σκληρό πυρήνα του ορισμού της διάταξης κώδικα για τα μυστικά της Πολιτείας και η κτηθείσα πείρα από το παρελθόν μάς καθοδηγεί μέχρι πού μπορούμε να φτάσουμε στις αποκαλύψεις. Ειδικώς αν τυχόν αυτές άπτονται διακρατικών σχέσεων.
Μπορούμε όμως με άνεση να ιχνηλατήσουμε τις πιθανές συνέπειες σε περίπτωση επανάληψης ανάλογου συμβάντος και να ερμηνεύσουμε στη βάση αυτή και τον νομικό τρόπο που κινήθηκε η κυβέρνηση.
Ο Ευάγγελος Βενιζέλος είχε την τόλμη να αποκαλύψει ποιες θα μπορούσαν να ήταν οι συνέπειες ενός τέτοιου μπλακάουτ για τον σκληρό πυρήνα της κυριαρχίας μας στο Αιγαίο, από όπου μετά μεγάλων κόπων και βασάνων καταφέραμε να εκδιώξουμε τους Τούρκους μετά την αποχώρησή μας από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ το 1974: Θα ηδύναντο να μας αποβάλλουν προσωρινά από την κυριαρχία μας στον αέρα οι Ιταλοί, οι Βούλγαροι ή ακόμη και γείτονες τους οποίους όμως δεν κατονόμασε. Τα ευκόλως εννοούμενα…
Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι κρύβεται κάποια από αυτές τις δυνάμεις πίσω από τις παρεμβολές. Μακριά από εμάς.
Εάν, όμως, στον διάλογο που θα ανοίξει μέσα στο 2026 τεθεί, στο πλαίσιο της επαναχάραξης των συνόρων σε αέρα και θάλασσα, ζήτημα FIR από το ίδιο το ΝΑΤΟ με δυνητική παρότρυνση άλλων, τότε το θέμα αποκτά τεράστια σημασία για τα εθνικά μας συμφέροντα.
Διότι, όπως γίνεται αντιληπτό, οι αλλαγές που θα τεθούν προς συζήτηση στο τραπέζι ενός τέτοιου διαλόγου, αν γίνει, θα είναι τεκτονικές.
Πάνω στον εξαιρετικά ενδιαφέροντα συλλογισμό του κυρίου Βενιζέλου τοποθέτησα αμέσως μετά τα γεγονότα. Και αυτά που έχουν προηγηθεί και μας βαρύνουν αλλά και τα τυχόν επερχόμενα.
Η συνισταμένη, κοινή: Καμία από τις δημόσιες τοποθετήσεις των Αρχών δεν υιοθετεί το σενάριο ότι οι συχνότητες «έπεσαν» με υπαιτιότητα της ΥΠΑ και των απαρχαιωμένων συστημάτων της.
Αυτό μπορεί να συνέβη για δύο λόγους.
Πρώτον, γιατί πράγματι η ευθύνη δεν ανήκει στην ΥΠΑ, αλλά σε όσους κρύβονται πίσω από τις παρεμβολές που κατήγγειλε η ΥΠΑ. Έτσι εξηγείται γιατί στην έρευνα που διατάχθηκε από τη Δικαιοσύνη μετέχει, όπως διέρρευσε στα ΜΜΕ, και η ΕΥΠ.
Δεύτερον, διότι εφόσον οι συχνότητες έπεσαν με υπαιτιότητα της Ελληνικής Δημοκρατίας και γεννάται θέμα, πολύ δε περισσότερο που ήδη μας παραπέμπουν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για θέματα αεροναυτιλίας, θα θεμελιωνόταν αυτομάτως δυνητικός λόγος προσωρινής αφαίρεσης της διαχείρισης του FIR Aθηνών από την Ελλάδα. Σε περίπτωση που κάποιος ήθελε να θέσει το θέμα αυτό στον ICAO, βεβαίως, ή σε ευρωπαϊκή αρχή.
Ποια ήταν η νομική και πολιτική στάση της ελληνικής Πολιτείας;
Απέδωσε το μπλακάουτ σε ιδιώτες, γνωστούς ή αγνώστους. Αρχικώς στον ΟΤΕ, ο οποίος δεν ανήκει πλέον στο Ελληνικό Δημόσιο μετά την ιδιωτικοποίησή του, και σε παρεμβολές τρίτων. Τους οποίους, κι αν υποτεθεί ότι ήξερε η Πολιτεία, δεν θα τους αποκάλυπτε ποτέ για να μην τινάξει την εξωτερική πολιτική της χώρας στον αέρα. Αυτό υποθέτουμε.
Πλέον αυτών ο αρμόδιος υπουργός Χρίστος Δήμας έδωσε εκτενή συνέντευξη για να αναλύσει το πρόγραμμα εκσυχρονισμού των αεροδρομίων και να αφαιρέσει κάθε πιθανό επιχείρημα από κακόπιστο τρόπο να διανοηθεί να διεκδικήσει το FIR Aθηνών.
Επειδή το θέμα είναι πάρα πολύ λεπτό -υποβάλλοντας σχέδια πτήσεων όλες οι αεροπορικές χώρες του κόσμου για την είσοδο στο FIR μας αναγνωρίζουν την κυριαρχία μας στο Αιγαίο- και επειδή αυτό μπορεί να το διαπιστώσει κανείς από το πόσο προσεκτικό και συγκρατημένο είναι το κείμενο της ανάρτησης του Ευάγγελου Βενιζέλου, ο οποίος ήταν ο μόνος που το έθιξε, δεν θα επεκταθούμε.
Αν παρ’ ελπίδα, όμως, διαβάσουμε ύστερα από μήνες ότι το FIR Aθηνών εντάσσεται στην ατζέντα του διασυμμαχικού διαλόγου εντός ΝΑΤΟ με αφορμή την τυχόν εναρμόνιση των συνόρων σε αέρα και θάλασσα, τότε να είμαστε βέβαιοι ότι όλα άρχισαν από το μπλακάουτ της περασμένης Κυριακής.
Η Ελλάς καλείται στους μήνες που έρχονται να προστατέψει και να σφραγίσει την κυριαρχία της στους ουρανούς του Αιγαίου, οι οποίοι, όπως έλεγε παλιά μια εκπομπή στην ΕΡΤ, «είναι δικοί μας».
Δεν θα μας το συγχωρέσει η Ιστορία αν γίνουν άλλων ουρανοί.
YΓ.: Επί του πιεστηρίου: Σύμφωνα με έγκυρη πληροφορία της τελευταίας στιγμής, η οποία δεν επιδέχεται αμφισβήτηση, γειτονική χώρα κατάφερε και «χάκαρε» το 2024 το software της εταιρίας που υποστηρίζει τις επικοινωνίες του αεροδρομίου «Ελευθέριος Βενιζέλος». Το γεγονός, φυσικά, απεκρύβη.
